Spring naar content
Terug

Rapport: Samenwerking zorg en sociaal domein bij ondersteuning in laatste levensfase

12 februari 2026

In Nederland ontstaan steeds meer initiatieven waarin professionals en vrijwilligers uit zorg en sociaal domein samenwerken bij het bieden van ondersteuning aan mensen met een levensbedreigende aandoening en hun naasten. Dit blijkt uit een landelijke inventarisatie uitgevoerd door het Nivel in samenwerking met Agora, Amsterdam UMC en PALZON.

Meer dan alleen lichamelijke zorg
Mensen met een levensbedreigende aandoening hebben naast lichamelijke zorg ook behoefte aan ondersteuning op sociaal, psychisch en spiritueel vlak. Deze visie staat centraal in de Sociale Benadering palliatieve zorg, een beweging die zich inzet om bij ziekte en kwetsbaarheid vooral te kijken naar de leefwereld van de persoon en naar wat wél mogelijk is. Om deze benadering in de praktijk te brengen is samenwerking nodig tussen professionals en vrijwilligers uit zowel de zorg als het sociaal domein.

Sociale Benadering palliatieve zorg krijgt vorm
Op verschillende plekken in Nederland krijgt deze benadering al concreet vorm. In een landelijke inventarisatie zijn 19 initiatieven geïdentificeerd, waarin zorg en sociaal domein elkaar vinden en versterken bij het bieden van palliatieve zorg en ondersteuning. De initiatieven variëren van structurele domeinoverstijgende samenwerkingsverbanden tot lokale projecten gericht op zingeving, sociale verbinding en praktische ondersteuning door professionals en vrijwilligers. Veel initiatieven zijn echter nog afhankelijk van tijdelijke (project)financiering, bevlogen individuen of losse netwerken. Ook zijn ze nog nauwelijks geëvalueerd.

Citaat Mariska Oosterveld:

“De uitdaging voor de komende jaren ligt in het leren kennen en duurzaam borgen en opschalen van de werkzame elementen van deze initiatieven. De resultaten van deze landelijke inventarisatie vormen een basis voor vervolgonderzoek naar succesfactoren en impact van de gevonden initiatieven.”

Meer weten? 
Bekijk alle resultaten van het Nivel-onderzoek in de gehele publicatie.
Lees meer over de achtergronden van het onderzoek in het artikel dat eerder verscheen op onze website.

Over het onderzoek 
De landelijke inventarisatie vond plaats in het kader van project SocialPal. Het project is een samenwerking tussen Nivel, Agora, Amsterdam UMC en PALZON en wordt gesubsidieerd door ZonMw. Vooraf zijn criteria opgesteld met betrekking tot doelgroep, ondersteuning op meerdere dimensies en de verbinding tussen zorg en sociaal domein. Van de initiatieven is informatie verzameld via gestructureerde interviews met coördinatoren en aanvullende documentatie.

Delen:

Blijf op de hoogte

  • Dit veld is bedoeld voor validatiedoeleinden en moet niet worden gewijzigd.

Actuele nieuwsberichten

Praktijkonderzoek verbetert palliatieve ondersteuning voor mensen met een migratieachtergrond
In de Bredase wijk Hoge Vucht wonen veel mensen met een migratieachtergrond. Een meerjarig praktijkonderzoek werkt voor deze groep aan betere zorg en ondersteuning in de palliatieve fase. Dat gebeurt onder andere met proeftuinen en experimenten. Projectleider Jolanda van Omme: ‘Er zijn blijvende connecties ontstaan.’
Leerwerkplaats Stein brengt palliatieve zorg en sociaal domein dichter bij elkaar
Zes lokale leerwerkplaatsen werken intensief aan het verbinden van professionals, vrijwilligers uit zorg en het sociaal domein en inwoners met ondersteuning van de NPPZ II stimuleringsimpuls. Wat gebeurt er in Stein, in de Westelijke Mijnstreek, waar gekozen is voor een heel lokale en praktische aanpak?
Boek ‘Niets dan tijd’- Het verhaal van een intense zoektocht naar perspectief op leven en dood
In het boek ‘Niets dan tijd – een dialoog op leven en dood’ delen Judith Zadoks en Nelleke Posthumus Meyjes met elkaar én de lezer hun emoties, vragen en ideeën rondom leven en dood en het bijzondere proces waarin zij zaten: Judith in het laatste jaar van haar leven vanwege uitgezaaide kanker en Nelleke met een nieuw perspectief op een langer leven vanwege een donornier. Judith overleed afgelopen voorjaar, enkele dagen na de feestelijke presentatie van hun boek. Lees het interview met Nelleke, over Judith en het verhaal van hun gezamenlijke zoektocht.