(Psycho)sociaal

Aandacht voor de sociale context

Als je weet dat je niet meer beter wordt, kunnen relaties en rollen binnen het gezin veranderen, kunnen sociale contacten afnemen, naar school gaan of werken kan anders worden en financiële omstandigheden kunnen wijzigen.
Palliatieve zorg en ondersteuning vanuit de sociale dimensie richt zich op de sociale impact en de praktische gevolgen tijdens deze levensfase.

Professionals en vrijwilligers uit de zorg en het sociaal domein hebben inzicht nodig in de sociale context van mensen om passende zorg en ondersteuning te kunnen bieden. Bijvoorbeeld bij het (blijven) onderhouden van sociale contacten, het behoud van werk of studie, of het vinden van nieuwe bezigheden. En ook praktische zaken zoals het tijdig regelen van hulpmiddelen om zelfstandig te kunnen blijven wonen of het meedenken over het opvangen van het verlies van inkomen.

Voorspelbaar
Uit onderzoek blijkt dat de gevolgen van ongeneeslijk ziek zijn, in grote mate voorspelbaar zijn. Dat betekent dat zorg- hulpverleners van tevoren kunnen inschatten voor welke uitdagingen mensen met een ongeneeslijke ziekte en hun naasten kunnen komen te staan. Niet alleen op medisch gebied, maar juist ook op andere levensterreinen met praktische, emotionele, psychische en zingevingsvragen als gevolg.
Het is daarom belangrijk dat professionals op tijd in gesprek gaan over wensen, waarden en behoeften. Dat noemen we proactieve zorgplanning, of Advance Care Planning (ACP).

Ondersteuning vanuit het sociaal domein

Aanvullend op fysieke zorg, kunnen professionals en vrijwilligers uit het sociaal domein, zoals wijkteams, Wmo-consulenten, sociaal- en maatschappelijk werkers en mantelzorgmakelaars, ondersteuning bieden bij vraagstukken als:

Het (blijven) onderhouden van sociale contacten.
Het behouden of hervinden van werk, studie of daginvulling.
Het regelen van hulpmiddelen of woningaanpassingen.
Het meedenken over de opvang van verlies van inkomen of schuldenproblematiek.
Het ondersteunen van mantelzorgers om overbelasting te voorkomen.

Infographic Met wie kan ik samenwerken?

Psychosociaal

Psychosociale ondersteuning is hulp bij relatief eenvoudige psychische en sociale problemen, zonder dat een diagnose wordt gesteld. Het gaat over vragen op sociaal en emotioneel gebied, ook in relatie tot bijv. werk, afscheid nemen, herinneren, nalaten, regelzaken, ondersteuning van mantelzorgers en naasten.

Professionals die een rol in de psychosociale ondersteuning kunnen bieden zijn o.a. de sociaal werker, geestelijk verzorger, POH-GGZ, psycholoog, medisch maatschappelijk werker en rouw- en verliesbegeleiders. Binnen gemeenten zijn het bijvoorbeeld het buurtteam- of sociaal wijkteam en Wmo-consulenten.

Er bestaan diverse lokale initiatieven binnen de palliatieve zorg waar ook een beroep op gedaan kan worden. Daarnaast zijn er vrijwilligers(organisaties), lotgenotengroepen en patiëntenorganisaties die ook een rol (kunnen) hebben in de psychosociale ondersteuning.