Longarts Sander de Hosson - Fantastisch
Longarts Sander de Hosson - Fantastisch

Aantal weergaven: 195173

Fantastisch (een ode)

Bij de deur keert ze zich nog eenmaal om en fluistert: “Dat was het dan,” als ze mijn hand voor de laatste keer vastpakt en ik slik omdat ik weet dat mijn rol nu definitief uitgespeeld is.

Op uitnodiging van een thuiszorgverpleegkundige, rijd ik aan het einde van een koude vrijdagmiddag mijn comfortzone uit en het dorp van een patiënte in. Ze is achter in de vijftig en getroffen door longkanker, met al vele uitzaaiingen op het moment dat ik haar voor het eerst de hand schudde. De eerste chemotherapie is een complete voltreffer. Er is een enorme afname van het gezwel. We volgen een traject met maanden hoopgevend succes, de tumor blijft klein. Hierdoor wint ze een zeker vertrouwen op een nog veel langer resultaat dat ik zo nadrukkelijk meebeleef. Er volgt diepgang in onze relatie, we leren elkaar beter kennen. Het klikt. Ze vertelt me over alles wat haar belangrijk is. Haar echtgenoot, die steeds zo bang is, haar kinderen die haar zo steunen. Haar vurige wens op kwaliteit van leven. Haar gekmakende angst om dood te gaan. Maar ook humor, herkenning. Ik raak gesteld op haar. Blij zijn we als na dat behandelsalvo en een eerste vroege controle we besluiten elkaar pas weer over drie maanden te zien. Opgetogen zwiert ze mijn kamer uit, de herfst in. Tot ze me belt, zes weken later en vertelt dat ze weer zo moe is. Dat het niet gaat, dat ze het niet trekt. En dan, na enkele dagen van onmeetbare spanning volgt het trieste bericht dat alles toch weer anders maakt.

Er zijn nieuwe uitzaaiingen, nog veel meer dan er al waren en de tumor is groter dan ooit tevoren. Na de climax van de uitslag geeft ze betraand haar voorbereide overgave. Ondanks mijn ervaring op dit vlak, snoert het me nu ook diep als ze het zegt. “Ik wil niet meer. Niet nog een keer.”

Ze wil praten. Over haar angst thuis dood te gaan. Het dubbele gevoel dat er bestaat: dat er niemand is die voor haar zorgt als ze ernstig benauwd is. Over haar man die dat dan allemaal moet zien. De kinderen die dat moeten zien. Als ik haar wijs op de mogelijkheid van palliatieve terminale thuiszorg, schept dat geen rust. Ze verhaalt over haar verlies in regie met het oog op het huishouden. De angst om alles uit handen te geven. Dat verpleegkundige en medische ‘insluipers’ de regie voeren op een van de meest intieme momenten en plekken in haar leven, in de laatste dagen van haar leven. Ik probeer haar te overtuigen van het tegendeel. Als ik haar vertel over de palliatieve terminale thuiszorg. over de mogelijkheden die thuiszorg biedt op medisch vlak of eigenlijk nog beter: op menselijk vlak, lijk ik haar te overtuigen. Precies op dat moment, besef ik dat het volstrekt eigenaardig is, dat ik dat heel vaak vertel, terwijl ik nog nooit een dergelijk sterfbed thuis heb meegemaakt. Ik praat er zo makkelijk over, terwijl ik het niet ken. Ik vertel haar dat in alle eerlijkheid, welke ze waardeert.

Bij de deur keert ze zich nog eenmaal om en fluistert: “Dat was het dan,” als ze mijn hand voor de laatste keer vastpakt en ik slik omdat ik weet dat mijn rol nu definitief uitgespeeld is.

Gretig stem ik toe als de verpleegkundige me belt dat de patiënte gevraagd heeft of ik langs wil komen ‘om te zien hoe fantastisch het gaat.’ Wat een eer dat ze aan me denkt op dit moment. En wat fijn om te zien dat de thuiszorg haar zo bevalt. Als ik binnenkom, val ik direct stil. Ze is er verschrikkelijk aan toe, ik herken haar bijna niet. Haar gelaat is gezwollen, wellicht van het vocht dat ze ontwikkeld heeft door de cocktails van medicijnen tegen de benauwdheid, de misselijkheid, de vermoeidheid of een ander dramatisch symptoom van een ernstige ziekte in diens nadagen. Als ze ondanks haar zwakte -haar ingevallen ogen kijken me kort en wezenloos aan- mijn aanwezigheid bemerkt, zie ik met verbazing haar blijdschap. “Zij”, zegt ze terwijl ze haar hand richt naar de verpleegkundige die achter het bed staat. Haar man knikt heftig mee. Van de angst, die ik zo vaak bij hem zag, is niets meer te bespeuren. Haar dochters zitten op de bank, in de hoek. In het halfuur dat ik bij haar ben, word ik geraakt door de superlatieven die de familie heeft voor palliatieve terminale thuiszorg. Haar dochter roept: “Niets is te gek, alles kan en mag.” Haar man vult aan: “er is tijd voor mij, een praatje, een schouder”.

Verpleegkundigen zijn de ruggengraat van de zorg, dat weet ik al langer. De theorie ken ik, maar hier ervaar ik haar ten volle en het moet veel vaker gezegd of geschreeuwd: zij verlenen de zorg waar het echt om draait. Waar echt alles om draait. Zij nemen de verantwoordelijkheid en hebben het lef om menselijkheid echt uit te dragen, terwijl ze zeker niet altijd even goed betaald of –misschien wel belangrijker- niet altijd even goed gewaardeerd worden. Terwijl zij ook nog eens vaak niet de tijd en gelegenheid krijgen om deze zorg optimaal te verlenen. Menswaardige zorg is niet te meten in getallen, kwaliteitsparameters of afvinklijstjes en toch is het een van de belangrijkste, zo niet, de belangrijkste parameter die er is. Het is hier, op dit moment en deze plek, dat ik besef dat deze palliatieve terminale zorg, die zo vol overgave en zo vol respect verleend wordt, niet alleen de ruggengraat, maar ook het hart, de longen, de bloedvaten en eigenlijk alle organen van menswaardige zorg is.

En dit zo nadrukkelijk beseffend, nemen we echt afscheid. Een vrouw van in de vijftig, het is zo weerzinwekkend oneerlijk. Als ik haar aanraak, als mijn hand om haar pols valt en haar ogen me nog aankijken, zijn er weinig woorden, maar het is haar gebroken stem, die zulke hartverscheurend mooie woorden maakt om haar dank uit te spreken aan de verpleegkundige helden om haar heen. Ik probeer te ontrafelen wat ze zegt: ‘Fantastische zorg, fantastisch’ probeer ik en ze knikt krachteloos ‘ja’.

En daar op dat moment en die plek laat ik het mij beseffen. Hier vind ik de reden om mensen altijd te vertellen dat thuis sterven echt te adviseren is, dat er echt veilige en vertrouwde medische en verpleegkundige ondersteuning is. En hoewel de bedreigingen op de loer liggen, bezuinigingen, bureaucratie, neuzen die vaak onbewust een andere richting op staan, bevestigt deze nog veel te jonge vrouw in enkele woorden het grote belang dat hieraan gehecht moet worden. Haar enkele woorden, haar oogopslag, haar man, haar kinderen, haar hele huis en vooral haar zijn. Zij brengen een dankwoord aan de thuiszorg. Of eigenlijk doe ik dat nu veel te kort. Het is niet alleen een dankwoord, maar eerder een ode. En -zonder twijfel- de veruit krachtigste die ik ooit aan verpleging gebracht zag worden.

(c) Longarts Sander de Hosson

Tot mijn verdriet zal Conny Giesen per 1 februari 2017 stoppen bij Agora. Ze heeft een mooie nieuwe baan. Dank voor je super ondersteuning. Inmiddels zijn deze blogs 1,5 miljoen keer gelezen en hebben we op die manier samen extra aandacht kunnen genereren voor iets dat we zo belangrijk vinden: palliatieve zorg.

Auteur: Sander de Hosson

Meer links

IconClassfa-newspaper-o

47 reactie(s) op artikel "Longarts Sander de Hosson - Fantastisch"


Conny Giesen
30-1-2017 23:25

Hallo Sander,

Het was erg leuk om samen met jou blogs te promoten, te kijken wanneer de teller ging 'lopen'. Je weet een gevoelige snaar te raken in je mooie ervaringsverhalen. Ik hoop dat je blijft schrijven en zo steeds meer mensen laat kennis maken met het belang van goede palliatieve zorg. Bedankt voor de samenwerking!



Ester
31-1-2017 09:13

Hallo Sander,

Wat een prachtig verhaal!

Heel hartelijk bedankt voor jouw compliment aan alle verpleegkundigen en verzorgenden!

Hartelijke groeten van Ester van Steekelenburg,

wijkverpleegkundige bij Buurtzorg



Mariska
31-1-2017 09:21

Heftig verhaal, maar mooi verwoord! Raakt me elke keer weer. Hulde aan alle medewerkers in de zorg, van specialist tot thuiszorgmedewerker, maar ook alle specialismen die meewerken aan het creeeren van een fijne thuissituatie zoals huisarts en apotheek!



Sandra
31-1-2017 09:37

Sander wat mooi geschreven en wat fijn om te horen dat je de palliative terminale thuiszorg aanbeveelt! Dat zouden meer artsen moeten doen en weten!



Lieve Vermaercke
31-1-2017 10:30

Wat een prachtige weergave van ons werk! Goede palliatieve zorg is zó belangrijk, en als dat dan thuis kan te midden van je dierbaren, dat is toch waar iedereen recht op heeft...het is intensieve en emotionele zorg, maar zó mooi om te doen! Bedankt Sander voor je waardering en aandacht hiervoor!



Betsie
31-1-2017 10:32

Prachtig geschreven Sander. Dank voor je waardering voor onze beroepsgroep. Hopelijk leest minister Schippers dit ook en stelt ze ons dan in staat om deze zorg te blijven leveren. Het liefst meer geld voor meer handen aan het bed. Mensen zijn zo ziek in het zhs en je voelt je dagelijks te kort schieten want je zou je patiënten zoveel meer aandacht willen geven, waar ze ook recht op hebben!



Heleen Rosing
31-1-2017 10:59

Krachtig en met veel emotie geschreven, het heeft mij tot tranen toe ontroerd. Samen staan we sterk met alle facetten uit de zorg.



Ellen Kuiper
31-1-2017 11:56

Hallo Sander, ooit mocht ik een mooie waardevolle scholing volgen door jou gegeven bij Thuiszorg Dichtbij in Groningen.Vaak werk ik met hun samen, in de Palliatieven/terminale zorg.Wij leveren ook 24 uurs zorg, echt 24 uur aanwezig, in huis of caravan, Helaas nog niet bij iedereen bekend,Je hebt ons als verpleegkundigen mooi " neergezet" in jou schrijven, Daarvoor mijn dank.



Janny Koorn
31-1-2017 12:10

Het raakt me weer diep lieve Sander. Alle verpleegkundigen verdienen een lintje en jij ook.



Wietze de Wind
31-1-2017 12:16

Hoi Sander,

Fantastische ode en verdiend. De thuiszorg in welke vorm dan ook verdienen dit gewoon. Ook in onze situatie bijna 6 jaar geleden toen ik mijn Magda op 55 jarige leeftijd heb moeten loslaten hebben wij veel baat gehad bij de thuiszorg. Wij deden de verzorging zelf onder de leiding van onze huisarts en de thuiszorg . Zij wisten precies goed afstand te houden wanneer dit nodig was. Helpen op verzoek en wanneer het medisch verplicht was. Dit maakte voor ons zeer eigen en vertrouwt. De palliatieve verzorging/afscheid maakt het voor velen draaglijk en waardevol. Wij waren zeer blij met deze mogelijkheid .

Een grote pluim voor huisarts Margreet Theelken en Icare thuiszorg en niet in de laatste plaats de afdeling oncologie van het WZA



Stoeneke Hulzebos
31-1-2017 12:26

Dag Sander, ooit heb ik een tijdje in de verpleging gewerkt, incl.wijkverpleging.

Iik heb mijn best gedaan om anderen, o.a. artsen duidelijk te maken, wat dat beroep inhoudt!!

Ik heb nog nooit een arts het zó goed horen verwoorden, en dus begrijpen, wat verpleegkundigen doen....

Ik-zelf omschreef het in de tijd, dat ik verpleegindigen opleidde als....we helpen daar, waar de gevolgen van een ziekte, kwaal, bij een persoon zich aandient.....

Ik had gewild, dat ik met jou had kunnen samenwerken!!!



Stieneke Hulzebos
31-1-2017 12:27

Sorry, ik schreef verkeerd email adres....St.



Jorien
31-1-2017 12:46

De laatste dagen goed laten verlopen is het mooiste wat wij kunnen doen!

En er zouden meer artsen langs moeten gaan thuis om te zien hoe goed dat gaat!

Dank Sander!



Hennie Noorlag - Vos
31-1-2017 12:57

Vanuit eigen ervaring. Juist daardoor weet ik dat op deze bijzondere zorg nooit mag worden gekort. Ik heb zelf nog veel kunnen doen en was deze zorg niet nodig, maar weet daardoor hoe belangrijk dit alles is. Dank voor het duidelijk geschreven stuk. SUCCES.



kitty
31-1-2017 13:07

Wat een topper deze arts! Zouden er veel meer van moeten zijn.Bijzonder mooi verwoord wat een mooi en bijzonder vak wij hebben in de thuiszorg!!!



Hein Stulemeijer
31-1-2017 13:16

Beste Sander,

Fantastisch geschreven!!!.

Dat doe je geweldig mooi.

Met vriendelijke groet, Hein



ria
31-1-2017 13:59

het aller mooiste en fijnste wat je kan doen... thuiszorg, ik doe het nu 16 jaar en doe het met alle liefde die in mij zit!

dit is mooi geschreven



Roelien
31-1-2017 14:21

Sander wat weer een prachtig verhaal. Zo puur geschreven en wat fijn dat men tegenwoordig thuis kan blijven dank zij de wijkzorg! Heb hier ook zelf een paar jaar werkt!!



Anja van Vugt
31-1-2017 16:13

Mooi verwoord en in alle eerlijkheid geschreven. Meer artsen zouden eens moeten ervaren hoe palliatieve zorg thuis gegeven wordt. Ook in het ziekenhuis en de zorg in het algemeen moet nog een grote stap gemaakt worden op het gebied van palliatieve zorg. Maar je moet ergens beginnen, en Sander, dat doe je op een hele goede manier! Dank voor je compliment aan alle verpleegkundigen, waardering is idd belangrijker dan een riant salaris.



Ellisvertellis
31-1-2017 16:53

Inspirerend, iedere keer weer...

Dat woorden zo'n kracht kunnen hebben! Bij het lezen wordt je tèlkens weer geraakt. Bedankt!



Miranda
31-1-2017 18:26

Dag Sander, hartelijk dank voor het delen van deze bijzondere ervaring en het mooie compliment. Dat je een mens mag begeleiden in zijn laatste levensfase is één van de mooiste kanten van ons beroep.

Hartelijke groet.



Gea vd Veen
31-1-2017 18:55

Beste en zorgzame Sander al heel vaak mocht ik jou mooie ontroerende levensverhalen in het Dagblad vh Noorden lezen ,zo vol gevoel en overgave en liefde voor je clienten en je werk fantastisch ,ik hoop dat je dit werk op deze manier en het op papier zetten van wat je beweegt nog lang doorzet .

Medewerkster V en V bij Icare



angelique
31-1-2017 19:01

Dank voor weer een prachtig, treffend verhaal!

Zeldzaam, inspirerend en precies op het juiste moment!



Chantal
31-1-2017 19:30

Je verhaal ontroert me. Ik ben verpleegkundige in hart en ziel. Ik zou mijn passie niet beter kunnen omschrijven. Het is een prachtig beroep. Zo mooi om te komen wat van belang is voor de ander. Dat is telkens mijn doel.



Corry
31-1-2017 19:41

Wat heeft u het hart op de goed plek zitten! Ontroerend hoe u de zorg (echt hartverwarmende zorg) voor deze mevrouw beschrijft maar vooral ook hoe u échte waardering uitspreekt voor het zo mooie beroep van verpleegkundige. Dat o zo mooie maar ook moeilijke beroep! Wat zullen zij zich als verpleegkundigen ondersteund en gemotiveerd voelen door deze oprechte woorden.



Josine Breukink
31-1-2017 21:33

Wauw! Mooi geschreven. Eerlijk en oprecht. Wat mooi dat de dit gezin de deze laatste levensfase zich gesteund heeft gevoeld, complimenten aan jou collega! ... en wauw wat hebben we toch een mooi vak!

Josine Breukink, wijkverpleegkundige Sensire



joke sarink
31-1-2017 22:04

geweldig Sander wat fijn dat er artsen zoals jij zijn.



Aly Panjer
31-1-2017 22:10

Indrukwekkend verhaal en de complimenten voor de mensen die deze zorg verlenen zijn terecht. Respect🌺



Ina Prins
31-1-2017 22:16

Niet alleen een kundige en sociale arts maar ook nog een arts die de gevoelens die bij ons (zorgers) leven, goed kan verwoorden. Elke keer wordt ikweer geraakt door de herkenning en menselijkheid in zijn verhalen! Ik zeg; Sander de Hosson is een voorbeeld voor velen hoe je met en in de zorg van palliatieve cliënten moet omgaan! Hier kunnen veel artsen nog wat van leren. Ik zou hem willen voordragen voor een "LINTJE". !!!



Wendy
31-1-2017 23:38

Het mooiste beroep ever! Als zzp-er in de thuiszorg is het laatste stukje zorg het meest bijzondere wat er is! Trots op mijn werk! Bedankt voor het mooie compliment. Fijn dat er artsen zijn die onze zorg thuis waarderen. Xx



Anja Drent
31-1-2017 23:46

Dag Sander, wat een treffend verhaal! Mooi en zo zou iedereen thuis moeten kunnen sterven als dat de wens is. Waardig met ruimte voor eigen regie! Eigenlijk zou het zo ingericht moeten worden als kraamzorg, maar dan andersom!



Hester Oldenburg
31-1-2017 23:53

Wat een prachtig inspirerend verhaal. Een ode aan alle verpleegkundigen! En respect voor de bijzondere manier waarop je je werk uitvoert en uitdraagt, Sander, respect!

Hester Oldenburg, chirurg AVL



YOKA BOSHOFF
1-2-2017 00:17

Dierbare arts,

Woorden te kort over uw beleving en weergave van een diep menselijk levensverhaal.

Allen met verstand en hart kun je deze familieomstandigheden met groot verdriet als een schilder beelden geven.

Dat is u gegeven.

Dank, veel dank aan de assistentie in het "thuis", een liefdevol vaarwel.

Uit respect, Yoka Boshoff Delft



Jeanet
1-2-2017 00:49

Wat weer een prachtige blog! Ben het volledig met je eens. Tijdens mijn studie geneeskunde heb ik altijd als verzorgende in de thuiszorg gewerkt en heb later ook terminale nachtzorg gedaan... Hoewel inderdaad "heftig" en "intens" vooral heel erg mooi, bijzonder en een voorrecht om in de laatste fase het verschil voor mensen te mogen maken. Dat zal ik nooit vergeten! Bedankt voor het zo mooi verwoorden van het enorme belang van deze verpleegkundigen (en verzorgenden)!



Danielle
1-2-2017 01:08

Als patiënte van een longarts vind ik het heel erg fijn om jouw verhalen te lezen. Het ontroert mij elke keer weer op wat voor manier je schrijft over het mooie maar zware beroep wat je uitoefent, ik als patiente vindt het heel fijn om deze andere kant te lezen. Ik hoop dat je nog veel van zulke verhalen kunt en zal schrijven.



Suzanne Visschedijk
1-2-2017 09:23

Als dan het einde komt, dan graag omringd door zoveel liefde en zoveel warme deskundigheid ... wauw.



Elmi kloosterhuis
1-2-2017 11:03

Ja, Sander dit was een heel mooi verhaal. Ik heb soortgelijke ervaringen gehad met patienten......en dit is dus ook een echt verhaal. Er is niets mooier dan liefde te geven aan mensen die jou nodig hebben in de zorg. Als iemand zegt bedankt voor jouw liefde weet je als verzorgende; ik heb het goed gedaan......



Corrie de Vries
1-2-2017 11:29

Geweldig deze arts ik heb bij mijn herringeringen geschreven dat ik ook palliatieve zorg zou willieln moet het nog even aan de kinderen vertellen .

Hoop dat het nog heel lang duurt



Karin Derks
1-2-2017 18:08

Dag,

Geen verpleegkundige ben ik, geen arts, wel zorgverlener. Diep geraakt. dank je wel.



Anja
1-2-2017 19:22

Prachtig verhaal, trieste aanleiding.

Maar wat mooi dat je ook de thuissuatie in ogenschouw hebt genomen.

Hopelijk kun je meer collega s overtuigen om eens een keer thuis te gaan kijken.



amj hemert
8-2-2017 08:42

Top dokter Sander als oud verpleegkundige nu met pensioen kan ik U zeer waarderen dat u zich uitspreekt over de belangrijkheid van goede zorg in de stervensfase van mensen en dan voor al in de Thuiszorg en u Uw waardering uitspreekt over de mensen die in de Thuiszorg werken !!! Top MAN !!!!!



anja Wagenaar
11-2-2017 00:40

Alweer zo'n prachtig stuk. Bedankt voor de ode aan de zorg. Oog voor elk detail. Steeds weer kippenvel tijdens het lezen van je belevenissen tijdens je werk. Dit is waar de zorg om draait. Intiem, grillig en puur.



diana
1-3-2017 23:07

Erg mooi stukje,

Ik ben dankbaar dat ik dankzij de Leendert Vriel Stichting, ingezet kan worden bij de mensen die thuis willen sterven!



Henk Appel
12-3-2017 11:24

Ontroerend en bemoedigend. Klasse!



Jackie Berkman
12-3-2017 11:41

Een ontroerend verhaal waarin je bevestigd ziet dat wat ik als wijkverpleegkundige ook heb gepromoot.

Thuis sterven kan en kan ons juist helpen bij het afscheid moeten nemen van je geliefde.

Het mooiste compliment wat ik ooit kreeg van een oudere vrouw nadat haar man was overleden was:

bedankt dat je me hier mee geholpen hebt want de hele familie was er tegen en stond ik er alleen voor. Het was een mooi afscheid voor ons allemaal in zijn eigen huis en in zijn eigen bed.

Gelukkig dat er nog steeds artsen zijn die dit met ons delen, dank je wel.



Ditje Hinrichs
21-4-2017 15:50

Ik kan alleen maar zeggen dat ik je blog met ontroering heb zitten lezen. Ik moest denken aan eind januari 2005, toen mijn man een week eerder in het ziekenhuis had gehoord, dat ze niets meer voor hem konden betekenen. De stamceltransplantatie was ook deze 2e keer mislukt en de leukemie zat nu in zijn hele lichaam en het zou niet zo lang meer duren totdat het ook zijn hersenen zou aantasten. Daar wij in november 2004 de eerste mislukte stamceltransplantatie hadden meegemaakt en er toen al het idee was dat er niets meer aan te doen was, hadden wij met het ziekenhuis (op dringend verzoek van mijn man)al afgesproken dat hij thuis zou sterven. Het ziekenhuis had dit goed onthouden en vroeg aan mijn man of hij dat nog wilde (maar ook, wat ik er als zijn vrouw van vond). Mijn man is nog 2 en een halve week thuis geweest. We hebben als gezin goed afscheid van hem kunnen nemen. Met lachen en huilen. Mijn man heeft samen met ons de muziek uitgezocht die hij tijdens zijn crematie wilde dat er afgespeeld zou worden. Zijn keuze van: geen bloemen en zijn keuze: geen nette kleren, gewoon in je normale kleding. Het heeft ons (als gezin) heel erg geholpen in ons verdriet. Het afscheid werd op deze manier dragelijk. Ik ben tot de dag van vandaag heel erg dankbaar voor de zorg die de wijkverpleging die weken aan hem heeft gegeven (en ook de aandacht voor ons) en ook heel erg dankbaar voor de aandacht, en begrip van onze huisarts. Dit is onbetaalbaar.



jantien blanken
11-8-2017 17:23

Wat een mooi verhaal en wat goed dat je dit hebt opgeschreven soms denken we dat de gezondheidszorg en alles wat daar mee te maken heeft negatief is maar dit laat ons zien hoe mooi het is om iets voor een ander te kunnen betekenen echt soms een kadootje van het leven en heeft niks met tijd en geld te maken alleen maar met liefde hoe theatraal het ook klinkt dank je wel

Laat uw reactie achter

Naam:
E-mailadres:
Reactie:
Reactie toevoegen